Ajax is al enkele jaren op zoek naar rust en stabiliteit: in de selectie, in het bestuur en in de financiën. De halfjaarcijfers per 31 december 2025 lijken op dat laatste punt goed nieuws te brengen. Hoge omzet, flinke winst en een gegroeid eigen vermogen. Maar wie onder de oppervlakte kijkt, ziet iets anders: het lek is nog altijd niet boven. In deze editie van Diepe Zakken wordt er verder gekeken naar waarom er nog geen duurzame verbeteringen te zien zijn en hoe winst beter ingezet had kunnen worden.

Als het goed gaat met Ajax, lijkt het overal goed te gaan. In de periode-Overmars/Ten Hag was er sportief succes, bestuurlijke rust en financiële ruimte. Die drie versterken elkaar. Valt er één weg, dan trekt het de rest mee. Na het vertrek van Marc Overmars en Erik ten Hag kantelde dat evenwicht. Sportieve prestaties vielen terug, bestuurlijke onrust nam toe en hoge uitgaven werden een probleem.

Het herstellen van de financiële balans werd een speerpunt, zelfs vooral voor de téchnisch directeur Alex Kroes. De jaarcijfers 2024/25 vormden het eerste meetmoment. Het resultaat viel tegen: een recordverlies. De begroting was nog altijd alleen sluitend met Champions League-deelname. De transferopbrengsten waren de laagste in vijftien jaar en de salariskosten historisch hoog, op één seizoen na de hoogste ooit.

Alex Kroes beloofde verbetering. De halfjaarcijfers laten zien dat er winst is geboekt. Maar structureel is het beeld vrijwel hetzelfde: het is nog altijd een Champions League-begroting, waar ook nog eens uitgegaan wordt van elk jaar een grote transferklapper. Eigenlijk structureel verliesmakend, incidenteel winstgevend. De hoofdoorzaak? De structureel hoge salarispost, en die blijkt zelfs verder te zijn gestegen.

Tekst gaat verder onder de foto.

De salarispost: het echte lek

Dat is opvallend. Afgelopen zomer nam Ajax afscheid van meerdere grootverdieners. Jordan Henderson had een uitzonderlijk salaris, maar ook Bryan Brobbey, Jorrel Hato en Bertrand Traoré zaten in de categorie meerdere miljoenen per jaar. Daarnaast drukten zware Champions League-bonusconstructies uit eerdere contracten op de loonsom: van Owen Wijndal tot de “Mislintat-aankopen”.

In de media werd gesproken over circa 20 miljoen euro aan gereduceerde salariskosten. Bovendien gaf Kroes op de AVA aan dat ook de personeelskosten buiten de selectie waren gedaald.

Waarom stijgt het totaal dan toch?

De verklaring is driedelig:

1. Nieuwe aankopen met hoog basissalaris

Spelers als Ko Itakura, Kasper Dolberg en Oscar Gloukh zijn geen ontwikkelingsspelers, maar gevestigde internationals. Zij behoren vrijwel zeker direct tot de bestbetaalden binnen de selectie. Dat is structureel.

2. Champions League-bonussen

Tot vorig seizoen waren bonussen grotendeels gekoppeld aan CL-deelname. Zonder CL: beperkte bonus. Mét CL: 25-35 % extra. Vorig seizoen bedroeg het bonusdeel 3,4 miljoen euro (4,1%) op een totale salarissom van 67,3 miljoen. Dit seizoen zijn die bonussen wél uitgekeerd, zowel aan oude contracten als aan nieuwe.

3. Verhuurde spelers

Niet alle salarissen van verhuurde spelers worden volledig overgenomen. Dat betekent dat de kosten deels blijven doorlopen. Kijk je vooruit naar komende zomer, dan verdwijnen deze factoren niet vanzelf. Sterker nog: meerdere huurspelers keren terug.

De conclusie is helder: het probleem is niet incidenteel, maar structureel.

Ajax als inkomstenmachine

Om ook het positieve te benoemen: Ajax blijft een inkomstenmachine. Commerciële inkomsten groeien, net als wedstrijddaginkomsten. De halfjaaromzet is de hoogste ooit en alles wijst erop dat de club voor het eerst de grens van 200 miljoen euro jaaromzet gaat doorbreken.

Tekst gaat verder onder de foto.

Partnershipinkomsten stijgen, merchandiseverkopen trekken weer aan en business seats en skyboxen leveren jaarlijks meer op. Daardoor kunnen prijsstijgingen voor seizoenkaarten relatief beperkt blijven.

Ajax heeft inmiddels een Europese inkomstenstructuur. Maar het kostenpatroon past daar nog niet bij, ondanks een lichte daling van de andere kosten dan personeelskosten. In vergelijking met PSV en Feyenoord is Ajax minder afhankelijk van Europese premies. Dat is een sterke uitgangspositie. Maar alleen als de kosten beheersbaar zijn, en daar wringt het.

Waarom de winst Ajax geen ruimte geeft

De halfjaarcijfers mogen niet simpelweg worden verdubbeld om tot resultaten over het gehele boekjaar te komen. In de eerste seizoenshelft valt de bulk van de Europese premies. De tweede helft is daardoor zwakker qua opbrengsten.

De uitgaven lopen daarentegen grotendeels door. Alleen wanneer in januari daadwerkelijk substantieel op salarissen is bespaard, kan het operationele beeld verbeteren. Dat lijkt deels het geval, maar een structurele operationele winst is onwaarschijnlijk. Zie de tabel hieronder.

Tekst gaat verder onder de tabel.

De winst in deze cijfers is dus vooral boekhoudkundig. Niet fundamenteel.

De transferillusie

Deze halfjaarcijfers zijn opgesteld vóór de wintertransferperiode. Ajax wist dus dat het structureel te hoge kosten had, maar ook dat er winst geboekt zou worden. Daar zit precies de tweestrijd die elke transferperiode terugkomt. Eerst voorzichtig. Dan een meevaller. Dan toch investeren. Daarna teleurstelling. En vervolgens opnieuw beginnen.

De clubleiding weet dat de verkoop van overbodige spelers prioriteit moet hebben. Tegelijk is er druk om de selectie te versterken. Zodra er winst in zicht komt, sluipt de gedachte binnen: “Moeten we dit dan niet gebruiken voor een aankoop?”

Garanties zijn echter niet te koop in het voetbal. Aankopen kunnen tegenvallen om allerlei redenen, prestaties blijven uit en de cyclus herhaalt zich. Precies wat er afgelopen zomer, winter én mogelijk ook aankomende zomer te zien was of gaat zijn.

Durven verliezen om te winnen

Wil Ajax deze cyclus doorbreken, dan moet winst anders worden ingezet. Niet om méér te kopen, maar om verlies te nemen op het afbouwen van de selectie.

• Promoveert Ipswich Town niet, maar wil het Chuba Akpom voor minder dan 8 miljoen euro overnemen? Doen.

• Wil Lille Branco van den Boomen, maar niet tegen hoofdprijs? Doen.

• Wil Owen Wijndal nergens heen? Waarom niet ontbinden?

• Wil Steven Berghuis verlengen? Alleen tegen salarisverlaging of anders laten vertrekken.

Dat kost geld. Het betekent verlies nemen. Maar dát is verstandig beleid. Met een eigen vermogen van meer dan 200 miljoen euro is er ruimte om structureel te saneren. Niet elk seizoen balanceren tussen verkopen en aankopen, maar eenmalig door de zure appel heen. Per seizoen bijsturen zonder structurele ingreep is vlees noch vis.

Het eigen vermogen is geen trofee

“Er zijn consequenties als je niet presteert,” zei Jordi Cruijff onlangs. Dat principe moet ook gaan gelden voor de club zelf. Als trainers (en spelers) mogen vertrekken wanneer ze niet presteren, dan geldt dat ook voor beleid dat financieel niet werkt.

Het wordt tijd dat Ajax dat principe ook op zichzelf toepast en kiest voor een echte herstart in plaats van een tijdelijke winst. Van nutteloze winst naar nuttig verlies.

José de la Verde (X: j_berden)

Diepe Zakken seizoen 2025/26:

- Diepe Zakken: Vijf adviezen aan de technisch directeur voor de aankomende transferperiode
- Diepe Zakken: Dure zomeraankopen, hoge bonussen en andere vragen voor de AVA
- Diepe Zakken: Na een beursexit van Ajax komen er weer nieuwe bestuursproblemen
- Diepe Zakken: Kroes is meer bezig met financiële doelen van Ajax dan sportieve
- Diepe Zakken: Na het recordverlies is Ajax nog niet klaar met de renovatie