BoJA: Uitblijven nieuwe aanvaller niet zo eenvoudig intern op te vangen

‘Zoals je weet heeft Ajax een buitengewoon goede opleiding, dus het kan ook intern worden opgelost.’ Dat waren de woorden van Erik ten Hag toen duidelijk werd dat David Neres naar Shakhtar Donetsk zou verkassen en het steeds onwaarschijnlijker leek dat Ajax een directe vervanger zou aantrekken. In de dagen die volgden, deed de club nog wel verwoede pogingen om Steven Bergwijn en de Braziliaan Giovani vast te leggen, maar geen van beiden bleek uiteindelijk haalbaar. Zodoende zullen Ten Hags woorden eerder in daden dienen te worden omgezet dan hij misschien zelf had verwacht. De vraag luidt dan ook: op wie kan Ten Hag intern een beroep doen?

Het is een prangende, maar ook een lastige vraag, want het eerlijke antwoord is dat er op dit moment geen aangewezen opvolger van Neres in Jong Ajax rondloopt. Met Sontje Hansen, Amourricho van Axel Dongen, Christian Rasmussen, Ar’jany Martha en Naci Ünüvar heeft trainer John Heitinga momenteel vijf spelers die met enige regelmaat op de flanken worden geposteerd. Allen hebben al meermaals meegetraind met het eerste elftal en hun officieuze debuut in Ajax 1 al gemaakt. Hansen, Ünüvar en Van Axel Dongen debuteerden zelfs al officieel in het eerste. Anderzijds vallen er ook bij elk van deze jongens vraagtekens te plaatsen, met name als het gaat om hoe klaar ze zijn voor de definitieve stap naar het eerste elftal.

Bij Hansen zijn er weinigen die twijfelen aan zijn potentie en talent. En iedere keer dat hij dit seizoen iets van wedstrijdritme te pakken kreeg, liet de aanvaller ook zien wat hij kan. Dat is echter gelijk waar het grootste gevaar en voor Hansen de grootste strijd in schuilt: fitheid. Hansen wist dit seizoen namelijk in nog niet één wedstrijd de negentig minuten vol te maken. Na het herstel van een complexe knieblessure kwam de rappe aanvaller steeds beter in zijn ritme en toonde hij zich steeds vaker de Hansen die velen kennen vanuit de jeugd. Toch heeft hij wegens uiteenlopende redenen in slechts vijf van de afgelopen tien wedstrijden van Jong Ajax minuten gemaakt en dus lijkt Hansen zich momenteel vooral te moeten focussen op consistent spelen en uitblinken in Jong Ajax. Als dat hem lukt, is Ajax 1 niet ver meer, maar op dit moment lijkt een rol als opvolger van Neres niet voor Hansen weggelegd.

Sinds december gaat het voetballeven van Van Axel Dongen ineens enorm snel. Het zeventienjarige talent werd voor het bekerduel tussen Ajax en Barendrecht opgenomen in de wedstrijdselectie en mocht een kwartier voor tijd zelfs debuteren in het eerste elftal. In Jong Ajax had Van Axel Dongen tot dan toe slechts zeven keer gespeeld. Anderhalve maand later lijkt de aanvaller bijna vast onderdeel van Ajax 1. In de eerste twee Eredivisieduels na de winterstop zat Van Axel Dongen bij de wedstrijdselectie en zijn Eredivisiedebuut heeft hij bovendien al af mogen strepen met een korte invalbeurt uit bij FC Utrecht.

Bij Jong Ajax deed Van Axel Dongen in de tussentijd twee keer (ruim) een helft mee, met een assist op Christian Rasmussen tegen FC Den Bosch als verdienste. Ten Hag heeft zijn oog duidelijk op Van Axel Dongen laten vallen en dat is in veel opzichten logisch. Het talent is snel, doelgericht en technisch begaafd en kan bovendien op beide flanken uit de voeten. Daarmee is hij qua type speler ideaal om in te brengen als er iets moet worden geforceerd, maar ook als Ten Hag juist meer in de omschakeling hoopt te profiteren van ruimte achterin bij de tegenstander. De aanvaller lijkt dan ook in meerdere opzichten de aangewezen man om op dit moment door te stromen richting het eerste.

Toch zijn er ook maren. Twee om precies te zijn: leeftijd en ervaring. Bij Ajax zijn die twee woorden in principe taboe als het aankomt op talenten, want als je goed genoeg bent, ben je goed genoeg. De afgelopen jaren is echter meermaals gebleken dat de stap naar het eerste elftal een steeds lastigere wordt. Mede door het stijgende niveau waarop Ajax 1 speelt, weten talenten steeds minder makkelijk een vaste plaats in het elftal te veroveren. Van Axel Dongen is een groot talent en lijkt door Ten Hag voorlopig te zijn uitverkoren om als back-up aanvaller te dienen, maar de beoogde status van volwaardige stand-in heeft de aanvaller, logischerwijs, nog niet.

Rasmussen is goed uit de winterstop gekomen. De Deen toont met enige regelmaat zijn enorme talent en lijkt ook in zijn wedstrijdbenadering stappen te zetten, daar hij geconcentreerder oogt en minder vaak op slordigheden te betrappen is. Rasmussen lijkt in de eerste wedstrijden van 2022 bovendien het antwoord van John Heitinga te zijn op de vraag wie de nieuwe spits van Jong Ajax dient te worden, al opteerde de trainer van Jong Ajax tegen Jong AZ en Jong PSV voor de zogenaamde Ünüvar-variant, met laatstgenoemde als valse spits en Rasmussen op rechtsbuiten. Die positie geniet ook de voorkeur van de Deen en in dat opzicht vormt hij een potentieel interessante speler voor het eerste elftal.

Met zijn snelheid, kracht en voor iemand met zijn fysiek opvallend verfijnde techniek heeft Rasmussen op voetbaltechnisch vlak alles in zich om op de rechterflank tot een vaste waarde voor Ajax 1 uit te groeien. Het is niet voor niets dat zowel de Deen, Ten Hag als Heitinga er aan het begin van het seizoen de voorkeur aan gaven om Rasmussen hoofdzakelijk als rechtsbuiten in te zetten. Toch lijkt ook Rasmussen op dit moment nog niet de ideale back-up voor Antony en/of Tadic te zijn. Daarvoor zal de achttienjarige aanvaller eerst regelmatiger en constanter moeten presteren in Jong Ajax.

Hij is in de loop van het huidige seizoen wat meer op de achtergrond geraakt, maar Martha deed in de voorbereiding vrij regelmatig mee met het eerste elftal. Ten Hag lijkt de potentie in Martha te zien, maar die komt er bij Jong Ajax vooralsnog te weinig uit. Martha moet het hebben van zijn snelheid en techniek, maar weet daarbij nog te weinig het overzicht en de rust te bewaren om de juiste keuze te maken. Meer dan eens loopt de aanvaller zich vast of produceert hij, ogenschijnlijk op hoop van zege, een mislukte pass of schot.

Wat Ten Hag in Martha ziet, wordt bij vlagen echter wel duidelijk. Het beste voorbeeld is de wedstrijd uit bij De Graafschap, waar Martha een kwartier voor tijd bij een 1-1 stand in het veld kwam. De aanvaller leidde Jong Ajax met een assist in de vorm van een uitstekende steekpass op Rasmussen en een mooi doelpunt in de verre hoek uiteindelijk naar een 1-3 overwinning. Met zijn invalbeurt liet Martha zien hoe waardevol hij kan zijn op het moment dat hij wél de juiste keuzes maakt. Toch lijkt de buitenspeler momenteel onderaan de pikorde van de aanvallende kern van Jong Ajax te staan en daarmee voorlopig ook als het aankomt op wie het dichtst bij een stap naar Ajax 1 is.

Van iedere genoemde speler in dit artikel is Ünüvar waarschijnlijk degene met de grootste naamsbekendheid en van wie het meest verwacht wordt. Al jaren geldt hij als hét grote talent van De Toekomst en dit seizoen doet hij die status in Jong Ajax met enige regelmaat eer aan. Ünüvar speelt het gros van zijn wedstrijden in een vrijere rol vanaf linksbuiten en doet dat in veel opzichten naar behoren. Het leverde hem dit seizoen tot nu toe twee invalbeurten in Ajax 1 op, waarvan hij er één, tegen Excelsior Maassluis, opluisterde met een assist op Mohamed Daramy.

De vraag of Ünüvar klaar is voor de stap naar het eerste elftal is echter een lastige. Dat heeft weinig met zijn talent te maken, dat staat namelijk buiten kijf. De twijfel zit hem in andere factoren. Zo is er bijvoorbeeld de vraag of hij het hoge tempo en zware tegenstand van Ajax 1 fysiek al aankan. Er is tevens de vraag of de invulling die Ünüvar als hangende linksbuiten aan de positie geeft, datgene is wat Ajax nodig heeft in een stand-in. In tegenstelling tot de overige spelers die in dit artikel genoemd zijn, is snelheid namelijk niet één van Ünüvars handelsmerken. Dan is er nog de vraag of het voor Ünüvars ontwikkeling op dit moment überhaupt wenselijk is om regelmatig een zekere basisplaats in Jong Ajax over te slaan voor een plaats op de bank bij het eerste. En er is bovenal de vraag wat Ajax precies met Ünüvar wil.

De jongeling speelt bij Jong Ajax, zoals gezegd, voornamelijk als linksbuiten, een positie waar( hij het dit seizoen zonder twijfel uitstekend doet. Tot de beste wedstrijden die Ünüvar dit seizoen echter speelde, behoren voornamelijk de wedstrijden waarin hij op zijn favoriete positie op het middenveld mocht starten. Een positie waarop Erik ten Hag hem bovendien tot nu toe steevast heeft laten invallen in het eerste elftal. En om het positiecarrousel compleet te maken, lijkt Heitinga Ünüvar nu ook steeds vaker in de spits te posteren. Zo ontstaat de vraag waar men bij Ajax denkt dat Ünüvar het best tot zijn recht komt en/of de beste kans van slagen heeft in het eerste elftal. Zolang die vraag niet duidelijk beantwoord is, is het lastig om Ünüvar aan te wijzen als nieuwe stand-in voor op de flanken.

Om afsluitend terug te komen op de woorden van Ten Hag: Ajax heeft inderdaad een buitengewoon goede jeugdopleiding en in tegenstelling tot eerdere jaren lijkt er nu ook een groep aanvallers te staan die door kan stromen vanuit de jeugd en op termijn vaste waardes in het eerste kunnen worden. Geen van die jongens lijkt op dit moment echter datgene te hebben wat Ajax idealiter nodig heeft in een stand-in. Ten Hag lijkt momenteel voor Van Axel Dongen te kiezen en dat is gezien zijn vorm, speelstijl en onderscheidende kwaliteiten geen onlogische keuze. Op wie de trainer zijn oog echter ook laat vallen, van geen van de aanvallers van Jong Ajax kan en mag redelijkerwijs verwacht worden dat hij à la minute het gat opvult dat Neres, ondanks al zijn recente gebreken, achterlaat.

Bademba Barrie (Twitter: @Bademba__Barrie | E-mail: [email protected])

Lees meer edities van 'Blik op Jong Ajax' van dit seizoen:

#1 'Heitinga is meer iemand waar spelers tegenop kijken'
#2 Joey Roggeveen, de nieuwe doelman van Jong Ajax
#3 De Gorter-hype is terecht, maar eerste keeper is een onnodige gok
#4 Ünüvar staat symbool voor de wederopstanding van Jong Ajax
#5 De Jong Ajax-talenten om het scherpst in de gaten te houden in 2022
#6 Heitinga staat opnieuw voor puzzel; wie wordt de nieuwe spits van Jong Ajax?