De sportieve malaise van afgelopen seizoen is achter de
rug, maar de echte financiële gevolgen moeten nog komen. Het huidige boekjaar
2024/25 kan wel eens de boeken in gaan als die met het grootste verlies ooit.
In de zomer was Alex Kroes al druk bezig om de schade te beperken. De
aankomende winterse transferperiode biedt een nieuwe kans om de 100 miljoen
euro minder inkomsten zoveel mogelijk te compenseren. Deze editie van Diepe
Zakken laat zien hoe de zaken er momenteel financieel voorstaan bij het begin
van de transferperiode. Ajax neemt afscheid van de Champions League-begroting.
Het
nieuwe businessmodel moet operationeel break-even draaien en dus minder
afhankelijk zijn van spelersverkopen. Die koers was afgelopen zomer eigenlijk al ingezet.
Voor deze nieuwe, financiële stabiliteit moeten vooral de
salarislasten (van de gehele organisatie) en transferuitgaven omlaag. Een
transferperiode is daar het belangrijkste moment voor. Dus daarom geldt alweer:
eerst verkopen, daarna pas kopen (of het halen van transfervrije spelers of het huren van spelers). Anders gaan de
kosten niet omlaag.
Waarom de financiële gevolgen nu pas komen
Het verlies van zo’n 10 miljoen euro in het afgelopen boekjaar
viel nog enigszins mee vergeleken met de sportieve prestaties. Het huidige
seizoen verloopt sportief beter, maar waarom is het financieel dan nog zo
nijpend? De transferwinst van het vorige boekjaar verhulde de problemen.
In het vorige boekjaar verkocht toenmalig technisch directeur Sven Mislintat Jurriën Timber, Edson
Alvarez en Mohammed Kudus voor flinke bedragen. Onder de streep resulteerde dat
in zo’n 80 miljoen euro winst (!) op uitgaande transfers. Zelfs met die enorme
miljoenenwinst was het algehele resultaat van Ajax een verlies. Dit seizoen
staat de winst op transfers na afgelopen zomer pas op maximaal zo’n 5 miljoen
euro. Daar is dus een enorm gat te vullen.
Tekst gaat verder onder de foto.
In het slechtste scenario kan seizoen 2024/25 zomaar eindigen in meer dan 50 miljoen euro verlies.
Dat gaat in januari niet lukken. Dus dan rest alleen om
minder uit te geven. Alex Kroes is daarom zo druk met bezuinigen en is het nu vooral belangrijk om spelers van de hand te doen. Dat is in de afgelopen zomer maar beperkt gelukt.
Tel het ontbreken van Champions League-inkomsten erbij op
en het is duidelijk waarom Ajax afstevent op misschien wel het grootste verlies
ooit. In 2009/10 leed Ajax al eens 26 miljoen euro verlies en in het coronajaar
2021/22 was het verlies 24 miljoen euro. In het slechtste scenario kan seizoen
2024/25 zomaar eindigen in meer dan 50 miljoen euro verlies. Hand op de knip
dus.
Het salarisdoel lijkt dit jaar nog niet gehaald te
worden
Het boekjaar is echter nog (lang) niet voorbij en in de zomer is er wel iets gelukt. De inschatting is dat Ajax terug wil gaan van zo’n 60 tot 65
miljoen euro salaris voor spelers naar zo’n 35-40 miljoen euro. Het beginpunt
van dit seizoen was 62,4 miljoen euro, en in de zomer is er ongeveer 10 tot 15
miljoen euro bespaard door meer uitgaande dan inkomende transfers.
Er moet eigenlijk dus nog 15 tot 20 miljoen euro op
jaarbasis worden bespaard op salarissen. Dat zal deze winter waarschijnlijk
niet gaan lukken en aankomende zomer gaat dat wederom drukken op de
mogelijkheden. Zeker als verhuurde spelers terugkeren. Dit laat zien waarom
Ajax weinig kan bieden aan eventuele nieuwe spelers.
De transfersommen zijn een minder groot probleem
Een ander doel is om minder geld uit te geven aan transfers (en
meer op de jeugd in te zetten). Dat resulteert voor de boekhouding in lagere
afschrijvingen. Wat exact het doel is of wordt op dit gebied is meer giswerk
door onzekerheden over de reglementen van de transfermarkt.
Tekst gaat verder onder de foto.
Voor technisch directeur Alex Kroes zijn de middelen op de transfermarkt behoorlijk beperkt.
Afgelopen seizoen was het totaal aan afschrijvingen 50,2 miljoen euro. In de zomer van 2024 werd dat gereduceerd met zo’n 12 tot 13 miljoen
euro. Er schijnt momenteel iets van 5 miljoen euro beschikbaar te zijn voor
transfersommen (oftewel 1 miljoen aan afschrijving per jaar). Dus Ajax lijkt te
mikken op pakweg 35 tot 40 miljoen euro aan totale afschrijvingen.
Transfersommen zijn dus een minder beperkende factor dan
salaris. Wel met de kanttekening dat door de gevolgen van de Diarra-zaak de
toekomst van het transfersysteem onzeker is. Vooral voor Ajax is dan
terughoudendheid bij aankopen verstandig.
Verhuurde spelers een tijdelijke oplossing
Zoals eerder geschreven, komt een deel van de gerealiseerde
bezuinigingen van dit boekjaar uit de verhuur van spelers. Salarissen zijn
overgenomen en huurvergoedingen betaald. Dat helpt het huidige boekjaar, maar
als zij terugkomen, drukken ze volgend boekjaar opnieuw op de kosten.
De verplichte koopoptie van 13.5 miljoen euro van Carlos
Forbs lijkt momenteel ver weg. Van de benodigde tien basisplaatsen, heeft hij
er halverwege het seizoen pas één weten te bemachtigen. Hij is een ‘dure
speler’ voor Ajax, dus dat kan een tegenvaller worden. De andere clausule is
die van Naci Ünüvar bij Espanyol, die alleen geldt bij lijfsbehoud in La Liga.
Momenteel staan ze net onder de streep op plek 18. Jakob Medic en Borna Sosa
spelen wel regelmatig, maar hebben geen koopoptie, voor zover bekend.
Bonussen en extraatjes
Ajax kan wel uitkijken naar enkele extraatjes. Zo is
Lisandro Martinez op weg om zijn 2 miljoen euro bonus te behalen door al 24 van
de benodigde 30 wedstrijden te hebben gespeeld. Mogelijk dat het goede spel van
Jurriën Timber, Edson Alvarez en Mohammed Kudus nog een deel van hun bonussen
activeert. Over Kudus gesproken, daar schijnt ook een doorverkooppercentage van
15% te gelden en er spelen enkele geruchten.
Daarnaast kan Ajax nog enkele tonnen sprokkelen via
solidariteitsafdrachten bij mogelijke transfers van Donyell Malen (1.3%),
Sontje Hansen (3.75%) of andere oud-Ajacieden die misschien een stap zetten
deze winter.
Mogelijke winst op enkele overbodige spelers
Naast het besparen van kosten door spelersverkopen zijn er enkele
transfers die misschien zelfs winst kunnen opleveren.
Onlangs berekende CIES
Football Observatory exclusief voor Ajax Showtime de actuele transferwaardes
uit. Die waardes kunnen vergeleken worden met het bedrag waarvoor spelers nog
op de balans staan. Hieronder enkele voorbeelden.
Tekst gaat verder onder de foto.
Weet Kroes deze winter al een dure uitgaande transfer te realiseren?
Zo wordt de waarde van Kristian Hlynsson geschat op 12
miljoen euro, terwijl hij als jeugdspeler geen resterende afschrijving meer
heeft. Bij verkoop is vrijwel de gehele transfersom ook winst. Net als
bijvoorbeeld Jaydon Banel met zijn ingeschatte waarde van 2,5 miljoen euro.
Benjamin Tahirovic wordt geschat op bijna 15 miljoen euro
en een transfersom boven de 6,4 miljoen euro levert al transferwinst op. Voor
Christian Rasmussen is dat bij een minimale transfersom van 400 duizend euro
tegenover een waarde van ruim 3 miljoen euro. Zelfs Owen Wijndals waarde van
bijna 6,5 miljoen euro is meer dan de 6,2 miljoen euro die nodig is voor winst in de boekhouding.
Echt geen ruimte voor aankopen
Het is ondertussen al zo vaak gezegd dat supporters het
soms niet meer kunnen horen: de financiële middelen van Ajax zijn beperkt. Maar
het gaat deze maand nog vaak herhaald worden, en in de zomer opnieuw. En ook
volgende winter. Ajax, en met name Alex Kroes, is bezig met een enorme klus om
het probleem van 100 miljoen euro minder inkomsten op te lossen. Dat is niet in
een paar weken in januari gedaan.
José de la Verde (X:
j_berden)
Diepe Zakken seizoen 2024/25:
Diepe Zakken seizoen 2023/24