Cruijff was duidelijk: 'Elke lichting kreeg een uitleg van zijn filosofie, Ajax speelt altijd 1-4-3-3'

Wat vaak vergeten wordt, is dat het bij die visie nooit om “gewoon 4-3-3 spelen” ging, maar om wat je ermee ontwikkelt. Daarom wilde Johan Cruijff dat alle jeugdteams hetzelfde systeem speelden: zodat spelers van jongs af aan leren in dezelfde ruimtes, met dezelfde principes en dezelfde onderlinge afstanden. Niet omdat 4-3-3 heilig is, maar omdat je daarmee positiespel, driehoeken, veldbezetting en keuzes maken inslijpt. Als je dat jarenlang traint, herkennen spelers die situaties automatisch wanneer ze doorstromen naar het eerste.  En misschien is dat wel de kern. Niet dat iedereen hetzelfde móét spelen, maar dat er een duidelijke lijn is waardoor spelers niet telkens opnieuw hoeven te beginnen, maar kunnen voortbouwen. In de topreactie staat dat Cruijff later flexibeler werd, maar dat ging vooral over het eerste elftal en wedstrijdsituaties. In de jeugdopleiding is hij daar nooit van afgeweken. Juist daar hamerde hij tot het einde op één duidelijke lijn, met 4-3-3 als middel om spelprincipes aan te leren. Dat zag je ook terug tijdens de Fluwelen Revolutie, waar Team Jonk die lijn weer heeft doorgetrokken in de hele opleiding. Flexibiliteit in het eerste begint bij duidelijkheid in de opleiding.